Türkiye’de eylül ayında patlak veren ve yüz binlerce yatırımcıyı etkileyen fon skandalının uluslararası boyutu büyüyor. Dünyanın en büyük devlet varlık fonlarından Norveç Varlık Fonu, Türkiye’deki manipülasyon skandalından zarar gören yatırımcılar arasında bulunduğunu açıkladı.
Bloomberg’in 22 Ekim tarihli, Heidi Taksdal Skjeseth ve Donal Griffin imzalı haberine göre, Norveç Varlık Fonu Türkiye’deki hisse senedi yatırımlarını ve birlikte çalıştığı portföy yöneticilerini incelemeye aldı.
“Burada mağdur biziz, fail değiliz”
Norveç Varlık Fonu’nu yöneten Norges Bank Investment Management’ın (NBIM) Başkan Yardımcısı Trond Grande, gazetecilerle yaptığı görüşmede Türkiye’deki fon krizine ilişkin dikkat çekici açıklamalarda bulundu.
Grande, Norveç fonunun skandaldaki konumuyla ilgili şunları söyledi:
“Burada mağdurun kim olduğunu biliyor musunuz? Potansiyel olarak manipülasyona maruz kalmış piyasa oyuncuları. Biz burada failden çok mağduruz.”
Grande, fonun yatırım yaptığı piyasalarda sorunlar ortaya çıktığında yatırımlarını yakından takip ettiğini belirterek, Türkiye’deki hisse senedi varlıklarını ve birlikte çalıştıkları dış portföy yöneticilerini değerlendirmeye aldıklarını açıkladı.
Ancak hangi hisselerin incelemeye alındığı, fonun ne kadar zarar ettiği ve Türkiye’deki yatırımlarını azaltıp azaltmayacağı konusunda ayrıntı vermedi.
Türkiye’de 2,2 milyar dolarlık yatırımı bulunuyor
Norveç Varlık Fonu’nun 30 Haziran tarihli son portföy bildirimine göre Türkiye’deki hisse senedi yatırımlarının toplam değeri 20,4 milyar Norveç kronu, yani yaklaşık 2,2 milyar dolar.
Bu büyüklük, Norveç fonunu Borsa İstanbul’daki önemli uluslararası kurumsal yatırımcılardan biri haline getiriyor.
Bloomberg, Türkiye’deki fon skandalının eylül ayından bu yana Borsa İstanbul’daki hisselerin toplam değerinin yaklaşık üçte birini silmesine yol açtığını yazdı.
Haberde, Türkiye’deki savcılıkların bazı yatırım fonlarının düşük işlem hacimli şirketlerin hisselerini yoğun biçimde satın alarak fiyatlarını katbekat yükselttiği geniş çaplı bir piyasa manipülasyonu skandalını soruşturduğu belirtildi.
Manipülasyon tespit edilen üç hisseyi elinde tutmaya devam etmiş
Bloomberg’in haberindeki en dikkat çekici ayrıntılardan biri, Norveç Varlık Fonu’nun daha önce manipülasyon tespit edilen hisselerdeki yatırımları.
Bloomberg’in önceki haberlerine göre Norveç fonu, Türk düzenleyici kurumlarının 2025 yılında manipülasyon tespit ettiği üç şirketteki hisselerini bu tespitlerin ardından da elinde tutmaya devam etti.
Haberde söz konusu üç şirketin isimleri belirtilmedi.
Bu durum, fonun Türkiye’deki yatırımlarını denetleme süreçlerini de tartışmaya açtı.
Norveç fonunun yöneticisi Grande’nin “Biz fail değil, mağduruz” açıklaması, fonun daha önce manipülasyon tespit edilen hisselerdeki yatırımlarını sürdürdüğüne ilişkin bilgilerle birlikte gündeme geldi.
Tera Yatırım’ın aracılık ettiği halka arza da katılmış
Norveç Varlık Fonu’nun Türkiye’deki yatırımlarına ilişkin bir başka önemli ayrıntı ise Tera Yatırım bağlantısı.
Bloomberg’e göre Norveç fonu, temmuz ayında Tera Yatırım Menkul Değerler AŞ’nin aracılık ettiği bir halka arza katıldı.
Tera Yatırım, Türkiye’deki büyük fon manipülasyonu soruşturmasının merkezinde bulunan finans kuruluşlarından biri.
Haberde Norveç fonunun hangi şirketin halka arzına katıldığı ve ne kadar yatırım yaptığı belirtilmedi.
Ancak dünyanın en büyük kurumsal yatırımcılarından birinin, Türkiye’deki fon skandalının merkezindeki aracı kurum üzerinden halka arza katılmış olması, krizin uluslararası yatırımcılarla bağlantısını da ortaya koyuyor.
Portföyünün yüzde 7,4’ü endeks dışı hisselerde
Ekonomist İris Cibre Lostar, Bloomberg’in haberinin ardından Norveç Varlık Fonu’nun Türkiye portföyüne ilişkin kendi incelemesini paylaştı.
Lostar, fonun Türkiye’deki 2,2 milyar dolarlık hisse senedi yatırımlarının yüzde 7,4’ünün endeks dışı hisselerde bulunduğunu belirtti.
Astor Enerji’nin de hesaplamaya dahil edilmesi halinde bu oranın yüzde 13’e çıktığını söyleyen Lostar, Astor’u manipülatif hisse olarak değerlendirmediğini özellikle vurguladı.
Lostar, Astor’u hesaplamaya dahil etmesinin gerekçesini BIST 30 dışında bulunması ve hissenin yüzde 56 değer kaybetmesi olarak açıkladı.
Yazıyı beğendiysen, patronumuz olur musun?
Evet, çok ciddi bir teklif bu. Patronumuz yok. Sahibimiz kar amacı gütmeyen bir dernek. Bizi okuyorsan, memnunsan ve devam etmesini istiyorsan, artık boş olan patron koltuğuna geçmen lazım.
Serbestiyet; Türkiye'nin gri alanı. Siyah ve beyazlar içinde bu gri alanı korumalıyız. Herkese bir gün gri alanlar lazım olur.
