İran savaşı büyüyor: İlk Fransız askeri öldü, Dubai vuruldu, ABD tanker uçağı Irak’ta düştü

Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, Varces’teki 7. Dağ Piyade Taburu’ndan (Chasseurs Alpins) Astsubay Arnaud Frion’un, Irak’ın Erbil kenti yakınlarında düzenlenen bir insansız hava aracı saldırısında öldüğünü açıkladı.

Erbil yakınlarındaki Mahmur’da bulunan Peşmerge-Fransız ortak askeri üssü, dün drone saldırısına hedef olmuştu. Saldırıda birkaç askerin de yaralandığı bildirildi. Bu olay, İran savaşının başlamasından bu yana Fransız ordusunun verdiği ilk kayıp olarak kayda geçti.

Dubai finans merkezi hedef alındı

Savaşın Körfez’e yayılmasının en dikkat çekici işaretlerinden biri de Dubai’deki Uluslararası Finans Merkezi’ne (DIFC) yönelik insansız hava aracı saldırısı oldu.

Bölgeden gelen ilk bilgilere göre saldırı İran’a ait bir drone ile gerçekleştirildi. Olay, küresel finansın en önemli merkezlerinden birinin de çatışmanın hedefi haline geldiğini gösterdi.

ABD tanker uçağı Irak’ta düştü

ABD ordusu ayrıca, İran’a karşı yürütülen operasyonlarda görev yapan KC-135 tipi bir yakıt ikmal uçağının Irak’ta düştüğünü doğruladı.

ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) tarafından yapılan açıklamada, olayın Batı Irak üzerinde iki uçağın karıştığı bir “hadise” sırasında meydana geldiği belirtildi.

Açıklamaya göre:
• İki uçak olayın parçasıydı.
• Uçaklardan biri güvenli şekilde iniş yaptı,
• Diğeri ise düştü.

Yetkililer kazanın ne düşman ateşi ne de dost ateşi sonucu meydana geldiğini vurguladı. Ancak olayın nasıl gerçekleştiğine dair ayrıntılar henüz açıklanmadı.

Associated Press’e konuşan ve ismi açıklanmayan bir ABD yetkilisi, düşen KC-135 tanker uçağında en az beş mürettebatın bulunduğunu söyledi.

Bu gelişmeler, İran savaşının artık Irak’tan Körfez’e uzanan geniş bir cepheye yayıldığını ve Batılı ülkelerin de doğrudan kayıplar vermeye başladığını gösteriyor.

İran’ın yeni dini lideri Mücteba Hamaney ilk mesajını paylaştı:

“Uzmanlar Meclisi’nin oylamasından haberdar oldum. Şehit Hamaney’in oturduğu yere yaslanmak zor bir iş. Şehadetinden sonra naaşlarını ziyaret etme saadetine eriştim; gördüğüm, sarsılmaz bir dağdı ve bozulmamış elinin yumruğunu sıktığını gördüm. Bölge ülkeleri, aziz vatanımıza saldıranlar ve halkımızı katledenler karşısındaki tutumlarını netleştirmelidir. Ben tavsiye ediyorum ki, en kısa sürede o üsleri kapatsınlar; zira şimdiye dek anlamışlardır ki, Amerika’nın güvenlik ve barış sağlama iddiası bir yalandan ibaret olmaktan öteye gitmemiştir. Büyük İran milletinin basireti, zekâsı, direnişi, cesareti ve varlığı dostu hayranlığa, düşmanı ise şaşkınlığa sevk etti. Halkın isteği, etkin ve caydırıcı savunmanın sürdürülmesidir. Ayrıca, Hürmüz Boğazıkesin olarak kapalı tutulmaya devam etmelidir. Komşularımızla dostluğa inanıyoruz ve sadece üsleri hedef alıyoruz, bunu yapmaya mutlaka devam edeceğiz.”

SharesPro kurucusu Denis Astafyev:

İran savaşının maliyeti ABD’de kişi başına yaklaşık 800 dolar oldu.

Bu gidişle, maliyetler vergi mükellefi başına 7.000-8.000 dolara kadar çıkabilir.

İran Meclis Başkanı Ghalibaf:

“Eğer İran adalarına yönelik herhangi bir saldırı olursa, biz de tüm itidali bir kenara bırakır ve Basra Körfezi’ni işgalcilerin kanıyla doldururuz.”

ABD ve İsrail’in İran’a karşı yürüttüğü savaş 13. gününde denizlere ve enerji altyapısına yayıldı. Basra Körfezi’nde tankerler hedef alınırken, İran’ın bölgedeki enerji tesislerine ve gemilere yönelik saldırıları petrol piyasalarında yeni bir şok dalgası yarattı.

Brent petrol fiyatı, Uluslararası Enerji Ajansı’nın (IEA) küresel rezervlerden 400 milyon varil petrol bırakma kararına rağmen yeniden 100 doların üzerine çıktı. Bu rakam, savaş öncesine göre petrol fiyatlarının yaklaşık yüzde 38 yükseldiğini gösteriyor.

Tankerler hedef alındı

İran’a bağlı unsurların Basra Körfezi’nde enerji altyapısını hedef aldığı bildiriliyor.

Irak’ın Basra eyaletindeki Umm Kasr limanından yükleme yaptıktan sonra Irak karasularında bulunan iki yabancı petrol tankeri saldırıya uğradı ve gemilerde yangın çıktı. Saldırıda en az bir kişi hayatını kaybederken 38 mürettebat kurtarıldı.

Irak yönetimi saldırıların ardından petrol terminallerindeki tüm operasyonları durdurduğunu açıkladı.

Aynı saatlerde:
• Umman’ın Salalah limanında yakıt depolama tankları bir İHA saldırısıyla vuruldu

•   Bahreyn’in kuzeyinde yakıt depoları hedef alındı
•   Birleşik Arap Emirlikleri açıklarında bir konteyner gemisi “bilinmeyen bir mermi” ile vuruldu ve gemide yangın çıktı
•   Hürmüz Boğazı yakınlarında üç gemi daha saldırıya uğradı

Dünya petrolünün yaklaşık yüzde 20’sinin geçtiği Hürmüz Boğazı çevresindeki bu saldırılar küresel enerji piyasalarında büyük endişe yarattı.

İran: Hürmüz’den geçiş için izin alınmalı

Tahran yönetimi, saldırıya uğrayan gemilerden birinin İran’ın talimatlarını dikkate almadığını savundu. İranlı yetkililer, boğazdan geçecek gemilerin İran’dan izin alması gerektiğini söyleyerek ABD ve müttefiklerinin bölgeden serbest geçişine izin vermeyeceklerini açıkladı.

Körfez ülkeleri alarmda

İran’ın saldırıları sadece denizde değil, Körfez ülkelerinde de etkisini gösterdi.
• BAE’nin Dubai kentinde bir İran İHA’sı lüks Creek Harbour bölgesi yakınlarında bir binaya düştü.
• Kuveyt’in güneyinde bir konut binasını hedef alan İHA saldırısında iki kişi yaralandı.

Suudi Arabistan, BAE, Kuveyt ve Bahreyn’in İran’a ait yeni füze ve İHA dalgalarını engellediği bildirildi.

İran ve Hizbullah’tan İsrail’e saldırı

İran Devrim Muhafızları, Hizbullah ile birlikte İsrail’e beş saat süren saldırılar düzenlediklerini ve 50’den fazla hedefi vurduklarını açıkladı.

İsrail ordusu ise buna karşılık Lübnan genelinde geniş çaplı hava saldırıları düzenlediğini ve Beyrut’ta Hizbullah altyapısını hedef aldığını duyurdu.

Beyrut’ta gerçekleştirilen bir “çifte vuruş” hava saldırısında çadır kentte yaşayan sivillerin hedef alındığı, saldırıda 8 kişinin öldüğü ve 31 kişinin yaralandığı bildirildi.

ABD: Savaş neredeyse bitti

ABD Başkanı Donald Trump ise savaşın sona yaklaştığını savunmayı sürdürüyor.

Trump, Washington’a dönüşünde yaptığı açıklamada: Bu savaşın ne zaman biteceği sadece bir zaman meselesi. İran donanmasını yok ediyoruz.” dedi.

Trump ayrıca petrol şirketlerinin yöneticileriyle görüşerek tankerlerin Hürmüz Boğazı’ndan geçmeye devam etmesini istedi.

Ancak askeri uzmanlar İran’ın deniz mayınları dışında küçük patlayıcı tekneler ve denizaltılarla da gemileri hedef alabileceğini belirtiyor.

Pentagon: “Savaşın ilk haftası 11 milyar dolar”

ABD Savunma Bakanlığı yetkilileri, savaşın ilk altı gününün maliyetinin 11.3 milyar doların üzerinde olduğunu açıkladı. Bu rakama savaş öncesi askeri yığınak ve hazırlık maliyetlerinin dahil olmadığı belirtiliyor.

İran’ın şartları

İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, savaşın sona ermesi için üç şart ileri sürdü:

İran’ın “meşru haklarının” tanınması. İran’a savaş tazminatı ödenmesi. Gelecekte saldırı olmayacağına dair uluslararası güvence

Savaşın deniz ticaret yollarına ve enerji altyapısına yayılması, küresel ekonomide yeni bir enerji şoku riskini artırıyor.