Rusya-Ukrayna savaşında karşılıklı uzun menzilli drone saldırıları artık yalnızca cephe hattının yüzlerce kilometre gerisindeki enerji tesislerini değil, NATO ülkelerinin hava sahasını da alarma geçiriyor.
15 Eylül gecesi Ukrayna, Rusya’nın Samara bölgesindeki bir sanayi tesisine dronlarla saldırdı.
Rus TASS ajansının bölge valisine dayandırdığı habere göre tesiste ve bazı konutlarda hasar meydana geldi. Rus yetkililer yaklaşık 40 dronun düşürüldüğünü açıkladı. Ukrayna kaynakları vurulan tesisin bir petrol rafinerisi olduğunu bildirdi.
Ukrayna aynı gece Rusya’nın güneyindeki Taganrog kentini de vurdu. Saldırıda bir e-ticaret şirketine ait depoların yanı sıra başka binalarda da hasar meydana geldi.
Kiev son aylarda Rusya’nın petrol rafinerilerini ve yakıt altyapısını uzun menzilli dronlarla sistematik biçimde hedef alıyor. Saldırılar Rusya’nın bazı bölgelerinde yakıt sıkıntısına yol açarken, küresel dizel piyasasındaki arz sorunlarını da artırdı.
Rusya Kiev’de akaryakıt istasyonunu vurdu
Rusya da aynı gece Ukrayna’ya geniş çaplı drone saldırıları düzenledi.
Kiev Belediye Başkanı Vitali Kliçko, başkentin Darnitski bölgesinde bir akaryakıt istasyonunun vurulduğunu açıkladı. Saldırıda bir kişi ağır yaralanarak hastaneye kaldırıldı.
Kentin başka bir bölgesindeki depoların da hedef alındığı bildirildi.
Böylece Rusya ve Ukrayna, enerji altyapısına saldırıların durdurulmasının tartışıldığı saatlerde birbirlerinin enerji ve lojistik hedeflerini vurmaya devam etti.
Ancak gecenin en dikkat çekici gelişmesi savaşın tarafı olmayan NATO ülkelerinde yaşandı.
NATO Litvanya hava sahasındaki dronu düşürdü
Gece yarısından kısa süre sonra Litvanya hava sahasına bir dron girdi.
Litvanya Ulusal Kriz Yönetim Merkezi’nin ilk tespitlerine göre dron Belarus üzerinden ülkeye girdi, Vilnius yakınlarından geçerek batıya doğru uçmaya devam etti.
Başkent Vilnius ve çevresinde hava tehdidi alarmı verildi.
NATO’nun Baltık hava savunma görevi kapsamında bölgede bulunan savaş uçakları havalandı ve dronu Kaunas yakınlarında düşürdü.
Litvanya Devlet Başkanı Gitanas Nausėda müdahaleyi doğruladı:
“Litvanya hava sahasına giren bir dron NATO savaş uçakları tarafından imha edildi. Müttefik personeline hızlı müdahalesi için teşekkür ediyorum.”
Nausėda, olayı doğrudan Ukrayna savaşı bağlamında değerlendirdi:
“Rusya Ukrayna’ya yönelik saldırganlığını artırırken böylesi bir hazırlık bölgemiz için hayati önem taşıyor. NATO müttefiklerimizle birlikte Litvanya hava sahasını savunmaya devam edeceğiz.”
Dronun kime ait olduğu henüz belirlenmedi.
Litvanyalı yetkililer aracın Belarus yönünden geldiğini doğrularken kökeninin araştırıldığını açıkladı.
Ukrayna dronları daha önce de NATO ülkelerine girdi
Litvanya’daki olay ilk değil.
Ukrayna’nın Rusya’ya yönelik uzun menzilli drone saldırılarını artırmasıyla birlikte bazı Ukrayna askeri dronları daha önce Finlandiya, Letonya, Litvanya ve Estonya hava sahalarına girdi.
NATO savaş uçakları mayıs ayında Estonya, haziran ve ağustos aylarında ise Letonya üzerinde rotasından sapmış Ukrayna dronlarını düşürdü.
Ukrayna bu olayların Rusya’nın elektronik harp faaliyetlerinden kaynaklandığını savunuyor.
Kiev’e göre Rus elektronik harp sistemleri kendilerine yönelen dronların navigasyon sistemlerini bozarak rotalarını değiştiriyor ve bazı araçların komşu NATO ülkelerine yönelmesine neden oluyor.
Litvanya’da bu kez düşürülen dronun Ukrayna’ya ait olup olmadığı ise henüz açıklanmadı.
Polonya da savaş uçaklarını kaldırdı
Aynı gece NATO’nun doğu kanadındaki bir başka ülke olan Polonya da hava kuvvetlerini harekete geçirdi.
Polonya Silahlı Kuvvetleri, Rusya’nın Ukrayna’ya jet motorlu dronlarla düzenlediği saldırılar sırasında askeri uçakların havalandırıldığını açıkladı.
Varşova, operasyonların Polonya hava sahasını korumak amacıyla “önleyici” olarak gerçekleştirildiğini bildirdi.
Böylece aynı gece Litvanya’da NATO uçakları bir dronu fiilen düşürürken Polonya’da savaş uçakları Rusya’nın Ukrayna’ya yönelik saldırılarının kendi hava sahasına taşınması ihtimaline karşı havalandı.
Son aylarda giderek yoğunlaşan uzun menzilli drone savaşı böylece Rusya ve Ukrayna arasındaki karşılıklı saldırıların ötesinde NATO’nun doğu sınırlarında doğrudan askeri önlemler alınmasına neden olmaya başladı.
Trump: Enerji hedeflerini vurmayın
Bütün bunlar enerji savaşının durdurulması için Washington’dan baskının arttığı bir sırada yaşandı.
ABD Başkanı Donald Trump önceki gün Zelensky’ye Rusya’daki petrol rafinerilerini vurmayı bırakması çağrısında bulundu.
Trump, Ukrayna saldırılarının Rus dizel üretimini azaltarak küresel dizel fiyatlarının yükselmesine katkıda bulunduğunu savundu.
Ardından Trump, Rusya ve Ukrayna’nın birbirlerinin enerji tesislerine saldırmama konusunda anlaşmaya vardığını ileri sürdü:
“Ukrayna Rus enerji hedeflerini vurmamayı kabul etti. Rusya da aynısını kabul etti.”
Ancak Moskova böyle bir anlaşmayı doğrulamadı.
Kiev de ortada henüz üzerinde uzlaşılmış bir anlaşma olmadığını açıkladı.
Zelensky: Rusya durursa biz de dururuz
Zelensky, Ukrayna’nın enerji hedeflerine saldırıları durdurmaya hazır olduğunu ancak bunun Rusya’nın da aynı şeyi yapacağının uluslararası ortaklar tarafından garanti edilmesine bağlı olduğunu söyledi.
Ukrayna lideri yalnızca enerji santrallerinden söz etmiyor.
Elektrik sistemi, enerji tesisleri, limanlar, lojistik altyapısı, gıda ve ilaç depolarının da saldırıların dışında tutulmasını istiyor.
Zelensky:
“Ortaklarımız Rusya’nın elektrik sistemimize, diğer enerji tesislerine, kritik altyapıya veya gıda hareketine gerçekten saldırmayacağını garanti etmeye hazırsa biz de buna karşılık kendi saldırılarımızın olmamasını sağlamaya hazırız.”
Ancak Zelensky, Kiev’in Moskova’nın herhangi bir anlaşmaya uyacağına henüz inanmadığını da vurguladı.
Olası bir kritik altyapı ateşkesinin güvenilir, uzun vadeli ve insanların günlük yaşamında gerçek sonuç yaratacak biçimde uygulanmasını istedi.
Zelensky’ye göre enerji ve kritik altyapıya saldırıların durdurulması kapsamlı bir barıştan önce atılabilecek ilk adımlardan biri olabilir:
“Savaş sona ermeli. Kritik altyapı konusunda gerilimi azaltacak bir adım barışa doğru ilk adım olabilir.”
Yazıyı beğendiysen, patronumuz olur musun?
Evet, çok ciddi bir teklif bu. Patronumuz yok. Sahibimiz kar amacı gütmeyen bir dernek. Bizi okuyorsan, memnunsan ve devam etmesini istiyorsan, artık boş olan patron koltuğuna geçmen lazım.
Serbestiyet; Türkiye'nin gri alanı. Siyah ve beyazlar içinde bu gri alanı korumalıyız. Herkese bir gün gri alanlar lazım olur.
