Diyarbakır’ın eski Belediye Başkanı Mehdi Zana, tedavi gördüğü Diyarbakır’daki özel bir hastanede hayatını kaybetti.
Bir süredir KOAH hastalığıyla mücadele eden Zana, kısa süre önce hastaneye kaldırılarak yoğun bakıma alınmıştı. Yakınlarının verdiği bilgiye göre Zana, saat 18.35 sıralarında çoklu organ yetmezliği nedeniyle yaşamını yitirdi.
1977’de bağımsız aday olarak belediye başkanı seçildi
20 Aralık 1940’ta Diyarbakır’ın Silvan ilçesinde doğan Mehdi Zana’nın asıl soyadı “Bilici”ydi. Daha sonra soyadını, “bilici” sözcüğünün Kürtçe karşılığı olan “Zana” olarak değiştirdi.
Siyasi hayatına 1963’te Türkiye İşçi Partisi’ne (TİP) katılarak başlayan Zana, 1965’te partinin Silvan ilçe başkanı oldu.
1977 yerel seçimlerine Diyarbakır’da bağımsız aday olarak katılan Zana, belediye başkanlığına seçildi. Görevini 12 Eylül 1980 askeri darbesine kadar sürdürdü.
16 yıl cezaevinde kaldı
12 Eylül darbesinin ardından tutuklanan Zana, işkencelerle anılan Diyarbakır 5 No’lu Cezaevi’nde de uzun süre kaldı.
Kürdistan Sosyalist Partisi (KSP/Özgürlük Yolu) ve Devrimci Doğu Kültür Ocakları (DDKO) çizgisiyle bağlantılı siyasi faaliyetleri nedeniyle çeşitli davalarda yargılanan Zana, hayatının toplam 16 yılını cezaevinde geçirdi.
Tahliyesinin ardından Avrupa’ya giden Zana, sekiz yıl İsveç’te yaşadı. Uzun yıllar Avrupa’da kaldıktan sonra 15 Ekim 2004’te Türkiye’ye döndü.
Leyla Zana ile 1975’te evlendi
Mehdi Zana, 1975 yılında Leyla Zana ile evlendi. Çiftin iki çocuğu oldu.
Zana, cezaevi yıllarını ve Kürt siyasi mücadelesini konu alan çeşitli kitaplar da kaleme aldı. Eserleri arasında “Bekle Diyarbakır” (1991), “Vahşetin Günlüğü – Diyarbakır Zindanlarından” (1992), “Sevgili Leyla – Uzun Bir Sürgündü O Gece” (1995) ve “Zelâl Yeniden Doğuş” (1996) bulunuyor.
Saat 11.00’de başlayan tören öncesinde belediye binasına Mehdi Zana’nın fotoğrafı asıldı. Zana’nın sarı, kırmızı ve yeşil renklerle süslenen tabutu da tören alanına getirildi.
1977-1980 yılları arasında Diyarbakır Belediye Başkanlığı görevini yürüten Zana için düzenlenen törene eşi Leyla Zana, DEM Parti Sözcüsü Ayşegül Doğan, Diyarbakır Büyükşehir Belediye Başkanı Serra Bucak, eski Büyükşehir Belediye Başkanı Gültan Kışanak, siyasetçiler, ailesi, yol arkadaşları ve çok sayıda yurttaş katıldı.
Serra Bucak: Zana, Diyarbakır’ın hafızasıyla bütünleşti
Törende konuşan Diyarbakır Büyükşehir Belediye Başkanı Serra Bucak, Mehdi Zana’nın kentin yakın tarihinde önemli bir yere sahip olduğunu söyledi.
Bucak, Zana’nın 1977’de halkın iradesiyle Diyarbakır Belediye Başkanı seçildiğini belirterek, onun belediye başkanlığını yalnızca bir görev olarak görmediğini ifade etti.
“Halkıyla kurduğu bağ asla ortadan kalkmadı”
12 Eylül 1980 darbesinin ardından Zana’nın görevden alındığını ve tutuklandığını hatırlatan Bucak, cezaevi yılları ve gördüğü baskılara rağmen Zana’nın halkıyla kurduğu bağın devam ettiğini söyledi.
Bucak, Zana’nın yaşamının Türkiye’nin demokrasi tarihindeki yaraların ve Kürt halkının mücadelesinin bir yansıması olduğunu belirtti.
“Bıraktığı miras yalnızca geçmişe ait değil”
Mehdi Zana’nın siyasi mirasının bugün de devam ettiğini söyleyen Bucak, halkın iradesi, dili ve kültürü nedeniyle görevden alınan belediye başkanlarının bulunduğunu ifade etti.
Bucak, seçilmiş olmanın yalnızca bir makam olmadığını belirterek, halkın iradesine, kentin hafızasına ve demokratik siyasete sahip çıkmanın tarihsel bir sorumluluk olduğunu söyledi.
Konuşmasının sonunda Zana’ya hitaben Bucak, “Diyarbakır seni unutmayacak Mehdi abi. Halkın iradesi ve özgürlük mücadelesi yaşadıkça senin bıraktığın iz de yaşayacak” dedi.
Mehdi Zana’nın tabutu sarı, kırmızı ve yeşil renklerle süslendi.
Törene, siyasetçiler, Zana’nın ailesi, yol arkadaşları ve çok sayıda yurttaş katıldı.
Leyla Zana Rûdaw’a konuştu:
“Kürt halkının başı sağ olsun. Bu hepimizin yolu. Kürt gençleri ölmesin yeter.”
Zana bugün toprağa verildi
Mehdi Zana, Diyarbakır’da düzenlenen törenlerin ardından Yeniköy Mezarlığı’nda toprağa verildi.
Erdoğan’dan Leyla Zana’ya taziye telefonu
Erdoğan, bu akşam Leyla Zana’yı arayarak vefat eden eşi Mehdi Zana için başsağlığı diledi.
Yazıyı beğendiysen, patronumuz olur musun?
Evet, çok ciddi bir teklif bu. Patronumuz yok. Sahibimiz kar amacı gütmeyen bir dernek. Bizi okuyorsan, memnunsan ve devam etmesini istiyorsan, artık boş olan patron koltuğuna geçmen lazım.
Serbestiyet; Türkiye'nin gri alanı. Siyah ve beyazlar içinde bu gri alanı korumalıyız. Herkese bir gün gri alanlar lazım olur.
