Paris’te son dönemin en popüler restoranlarından biri ne ünlü bir şefe sahip ne de şık bir salonu var. Hatta oturacak yer bile yok.
Buna rağmen, tavuk parçaları ve pilavdan oluşan basit menüsüyle öne çıkan “Tasty Crousty” adlı fast food zinciri, sosyal medyada viral olarak ülke çapında büyük ilgi gördü.
Fransa’nın “fine dining” (yüksek mutfak) geleneğiyle tanınmasına rağmen, ülkede son yıllarda restoran sektöründe dikkat çekici bir dönüşüm yaşanıyor.
Araştırma şirketi Food Service Vision’a göre ticari zincir restoranların toplam geliri 2023’te ilk kez 20 milyar euroyu aşarak 2019’a göre yüzde 30 arttı. 2024’te ise bu rakam 21 milyar euroya ulaştı.
Restoran danışmanlık şirketi Gira’nın kurucusu Bernard Boutboul’a göre sektör gelirlerinin yarısından fazlası artık fast food ve hızlı servis restoranlarından geliyor.
Gen Z etkisi: Sosyal medya belirliyor
Bu değişimin arkasındaki en önemli güç ise gençler.
Boutboul’a göre özellikle 35 yaş altı kuşak, sosyal medya ve influencer etkisiyle fast food ve sokak yemeklerine yöneliyor.
“Gen Z piyasayı altüst etti. Fransa’da fast food’a gerçekten tutkuyla bağlı ilk nesil bu,” diyor.
Fransa’da en popüler paket servis ürünleri sandviç, hamburger ve pizza olsa da, son dönemde “crousty box” olarak bilinen yemek viral hale geldi.
Pilav, sos ve doğranmış tavuktan oluşan bu tabak, düşük fiyatı ve doyuruculuğuyla özellikle gençler arasında hızla yayıldı.
Amerikan zincirleri de yayılıyor
Paris’te Cumhuriyet Meydanı çevresinde birkaç yüz metre içinde McDonald’s, Burger King, KFC, Popeyes ve Five Guys gibi Amerikan zincirleri yan yana faaliyet gösteriyor.
Fransa’da ilk McDonald’s 1979’da Strasbourg’da açılmıştı. Bugün ülkede yaklaşık 1.600 şubesi bulunan zincir, ABD dışındaki en büyük pazarlarından birine sahip.
Şirketin, her Fransız hanesine 20 dakika mesafede bir restoran açma hedefi ise bazı bölgelerde tepki çekiyor. Güney Fransa’daki küçük bir kasabada McDonald’s açılmasına karşı başlatılan kampanya binlerce imza topladı.
Şeflerden uyarı: “Fransız mutfağı risk altında”
Fast food sektöründeki hızlı büyüme, ülkenin önde gelen şeflerini de harekete geçirdi.
Aralarında Alain Ducasse ve Anne-Sophie Pic gibi Michelin yıldızlı isimlerin bulunduğu 70 şef, yayımladıkları açık mektupta Fransız gastronomisinin “tehlikede” olduğunu duyurdu.
Gıda maliyetlerinin artması, pandemi sonrası iş gücü sorunları ve tüketicilerin harcamaktan kaçınması gibi nedenler, fine dining restoranlarını zor durumda bırakıyor.
Uzmanlara göre fast food doğrudan lüks restoranlarla rekabet etmese de, Fransa’nın geleneksel bistro ve kafe kültürünü tehdit ediyor.
“Kaliteli fast food” dönemi
Bununla birlikte bazı uzmanlar, Fransa’daki fast food’un tamamen “abur cubur” olarak görülmemesi gerektiğini savunuyor.
Birçok zincir yerel üreticilerden malzeme kullanırken, bazı Fransız girişimciler daha sağlıklı ve sürdürülebilir “yüksek kaliteli fast food” modelleri geliştiriyor.
Yazıyı beğendiysen, patronumuz olur musun?
Evet, çok ciddi bir teklif bu. Patronumuz yok. Sahibimiz kar amacı gütmeyen bir dernek. Bizi okuyorsan, memnunsan ve devam etmesini istiyorsan, artık boş olan patron koltuğuna geçmen lazım.
Serbestiyet; Türkiye'nin gri alanı. Siyah ve beyazlar içinde bu gri alanı korumalıyız. Herkese bir gün gri alanlar lazım olur.
