Dünya NATO Zirvesi’nden hala tek bir konuyu konuşuyor:
Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın 32 NATO üyesi ülke liderine ismi işlenmiş, gerçek mermili tabanca hediye etmesini.
Her lidere Türk bayrağı ve NATO logosuyla süslenmiş ahşap bir sunum kutusu içinde, verilen ve alıcının isminin namluya kazındığı Gümüşay, bir 357 Magnum revolver.
MKE tarafından 1990’lardan beri üretilen, Colt Python tasarımına dayanan nadir bir altı patlamalı tabancanın yanında altı adet gerçek mermi ve Erdoğan’ın imzaladığı, silahın Türkiye’nin ihracat kontrollerinden muaf tutulduğunu belirten bir not da bulunuyor.
Kutudaki plakette de silahın “ülkemizde üretilen ilk revolver tipi tabanca” olduğu yazılı.
NATO yetkililerinden biri, hediyenin güvenlik ekipleri arasında yarattığı şaşkınlığı “çılgın sahneler” olarak tanımladı.
Çünkü silah ve mühimmatın nasıl taşınacağı, saklanacağı ya da kayda geçirileceği konusunda ani bir kriz yönetimi gerekti.
Ülke Ülke Tepkiler
🇬🇧 Birleşik Krallık — Keir Starmer: Hediyeyi ilk kamuya açıklayan isim oldu; Ankara’dan dönüş uçağında gazetecilere, silahı İngiltere’ye götüremediğini söyledi. Silahı bir temizlik kiti ve 500 mermiyle birlikte geldiği bildirildi. Silah şu an Ankara’da, ithalat/imha süreci bekliyor.
🇩🇪 Almanya — Friedrich Merz: Şansölye, tabancasını Ankara’daki Alman Büyükelçiliği’ne teslim etti; resmi hediye envanterine düzgün şekilde kaydedilmesi için işlem sürüyor.
🇧🇪 Belçika — Bart De Wever: Hediyenin ne olduğunu Belçika’ya iner inmez öğrendi; şaşkınlıkla tabancayı Brüksel havalimanı polisine teslim etti, güvenli bir kasada saklanacak. De Wever’ın güvenlik ekibi, Brüksel merkezli AB liderleri von der Leyen ve Costa’nın silahlarıyla da ilgilendi.
🇵🇱 Polonya — Karol Nawrocki: Tabancası Varşova Havalimanı’nda gümrükte bekliyor. Bir yardımcısı, “kesinlikle kimse onunla ateş etmeyecek” dedi — bu endişe boşuna değildi, çünkü 2022’de Polonya polis şefinin Ukrayna’dan hediye aldığı bir tanksavar roketatarı ofisinde patlayarak kendisini hafif yaralamış ve Varşova polis merkezine ciddi hasar vermişti.
🇳🇱 Hollanda — Rob Jetten: Silah Ankara’daki büyükelçiliğe götürüldü, devre dışı bırakılacak.
🇸🇪 İsveç — Ulf Kristersson: Ekibi, silahın “tüm geçerli prosedürlere uygun şekilde” İsveç’e taşınması gerektiğini açıkladı.
🇮🇹 İtalya — Giorgia Meloni: Tabancası zaten hükümet merkezi Palazzo Chigi’de, diğer devlet hediyeleriyle birlikte saklanıyor.
🇪🇺 Ursula von der Leyen (AB Komisyonu): Sözcüsü, von der Leyen’in Erdoğan’a “teşekkürlerini ilettiğini” açıkladı; silah etkisiz hale getirilip bir askeri müzeye bağışlanacak. Bir yetkili, AB memurlarının kabul edebileceği hediye değeri sınırlarını aşabileceğini, bu nedenle silahın kişisel olarak tutulmasının pek olası olmadığını belirtti.
🇪🇺 António Costa (AB Konseyi): Belçika üzerinden, resmi prosedürlere uygun şekilde ithal edilip güvenlik amacıyla etkisiz hale getirilecek.
🇨🇦 Kanada — Mark Carney: Belki de en esprili tepki geldi Carney’den: kendi hediyesi olan akçaağaç şurubunun Erdoğan’ın hediyesinin “biraz gölgede kaldığını” söyledi. Silahı yanında götürdü ama mühimmatı Türkiye’de bıraktı (nedeni açıklanmadı). RCMP (Kanada Federal Polisi) silahı etkisiz hale getirdi; Carney bunun bir savaş müzesinde yer bulabileceğini düşünüyor. Starmer’ın hediyeden bahsetmesi üzerine kendi ekibinin silahta olduğunu öğrendiğini itiraf etti.
🇱🇹 Litvanya — Gitanas Nauseda: Ofisi, hediyenin fotoğraflarını kamuoyuyla paylaştı — bu görüntüler hediyenin dünya çapında haber olmasını sağlayan ilk görsel kanıt oldu.
🇭🇺 Macaristan — Péter Magyar: X’te “Erdoğan’dan NATO zirvesinde alışılmadık bir hediye: adıma kazınmış, mühimmatlı bir Magnum tabanca” paylaşımı yaptı; 2024’teki eski bir fotoğrafını da ekleyerek “fotoğraf şimdi anlam kazandı” yazdı.
🇸🇰 Slovakya — Peter Pellegrini: MKE yapımı, üzerinde “Gümüşay” yazan tabancasını uçakta gazetecilere gösterdi.
🇬🇷 Yunanistan — Kiryakos Miçotakis: Hediyesini Atina Savaş Müzesi’ne bağışlamayı planlıyor.
🇪🇸 İspanya — Pedro Sánchez: Hükümet kaynakları, tabancanın İçişleri Bakanlığı’nın gözetimine alındığını, önce etkisiz hale getirilip resmi envantere kaydedileceğini doğruladı. Sánchez’in sözcüsü ayrıca tüm liderlere aynı modelin, sadece isim kazınarak verildiğini teyit etti.
🇱🇺 Lüksemburg — Luc Frieden: Ofisi, silahın diğer “diplomatik hediyeler” ile birlikte saklanacağını, ancak önce “geri dönüşü olmayacak şekilde kullanılamaz” hale getirileceğini bildirdi.
🇳🇴 Norveç — Jonas Gahr Støre: Hediyeyi ülkesine bile götürmedi; Türk Dışişleri Bakanlığı’nın onayıyla tabancayı Ankara’da Türk tarafına geri verdi.
Trump: Başkan Trump’ın hediyeyi alıp almadığı ve aldıysa ne yaptığı belirsizliğini koruyuyor.
Revolverler tek hediye değildi.
Erdoğan ayrıca liderlere İngilizce yazılmış otobiyografisi The Politics of Courage: Erdoğan and the Rise of Türkiye‘yi hediye etti.
Konferans salonunda her liderin yerine özel olarak kişiselleştirilmiş defter ve kalemler bırakıldı: Trump’a adı kazınmış kırmızı bir kalem ve “White House” yazan siyah bir kalem, Merz’e yeşil kalem ve kahverengi kapaklı defter, Macron’a kırmızı kalem ve gri defter, Sánchez’e ise adı yazılı kırmızı kalem ve siyah defter verildi.
Ancak kalem ve defterler pek ilgi çekmedi — asıl gündem maddesi tabancalar oldu.
İngiliz tarihçi Simon Sebag Montefiore, X’te sert bir yorum yaptı: silah hediyelerinin, genellikle altın kaplı ve kazınmış olarak verilenlerin, “erkeksi Mafya tipi otoriter Sezarizm”in totemleri olduğunu söyledi ve bu hediyenin gücün nasıl kazanılıp korunduğuna dair bir mesaj taşıdığını, Batı’yı kendi ahlaki ikiyüzlülüğüyle “trolleyerek” utandırdığını belirtti.
Sosyal medyada bazı kullanıcılar, hediyeyi Erdoğan’ın AB’nin katı silah yasalarıyla dalga geçtiği bir “trolleme” olarak yorumladı.
Bir X kullanıcısı, Erdoğan’ın herkese revolver vererek AB’nin katı silah karşıtı yasalarıyla dalga geçtiğini yazdı.
Rusya yanlısı bazı medya kuruluşları ise olayı alaycı bir dille ele aldı; “her santimini savunuyoruz” diyen NATO liderlerinin hediye bir tabancayı bile evine götürememesinin ironik olduğunu vurgulayarak bunu Batılı liderlerin “cesaretiyle” dalga geçme fırsatı olarak kullandı.
Resmi açıklamalarda çoğu hükümet olayı sakin bir dille, sadece protokol ve gümrük meselesi olarak ele aldı. Von der Leyen’in ofisi resmi olarak “teşekkür” ifade etti.
Türkiye’nin Silah Sanayii İhracatı
Cenevre merkezli Small Arms Survey verilerine göre, Türkiye 2019-2024 döneminde toplam yaklaşık 3 milyar dolarlık ihracatla ABD ve İtalya’nın ardından dünyanın en büyük üçüncü küçük silah ihracatçısı oldu.
Yazıyı beğendiysen, patronumuz olur musun?
Evet, çok ciddi bir teklif bu. Patronumuz yok. Sahibimiz kar amacı gütmeyen bir dernek. Bizi okuyorsan, memnunsan ve devam etmesini istiyorsan, artık boş olan patron koltuğuna geçmen lazım.
Serbestiyet; Türkiye'nin gri alanı. Siyah ve beyazlar içinde bu gri alanı korumalıyız. Herkese bir gün gri alanlar lazım olur.