TRT 1’de yayınlanan ve avukat Hüseyin Aydın’ın aynı adlı eserinden uyarlanan Asırlık Gece belgeseli, 15 Temmuz darbe girişiminden saatler önce MİT’e ulaşan ihbarın ardından devletin zirvesinde yaşanan karar alma sürecini ilk kez dönemin aktörlerinin tanıklıklarıyla anlattı.
MİT Müsteşarı Hakan Fidan, Genelkurmay Başkanı Hulusi Akar, Genelkurmay İkinci Başkanı Yaşar Güler, Kara Kuvvetleri Komutanı Salih Zeki Çolak ve Cumhurbaşkanlığı Koruma Başkanı Muhsin Köse’nin konuştuğu belgeselde, Genelkurmay’daki toplantılar, askerî uçuşların durdurulması, tankların kışladan çıkmaması emri ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın koruma ekibiyle yapılan kritik telefon görüşmeleri ayrıntılarıyla aktarıldı.
“Genelkurmay’da elimizdeki veriyi değerlendirdik”
Dönemin MİT Müsteşarı Hakan Fidan, ihbarın ardından Genelkurmay Karargâhı’na gittiğini belirterek şunları söyledi:
“Ben Genelkurmay’a gittim. Genelkurmay’a gittiğimde saat 6 civarıydı yanılmıyorsam. Genelkurmay’da Genelkurmay Başkanımız, İkinci Başkan ve Kara Kuvvetleri Komutanı… Orada biz toplandık, elimizdeki veriyi değerlendirdik. Dedik böyle bir ihbar, adam bu, söyledikleri de bu.”
Genelkurmay İkinci Başkanı Yaşar Güler ise ihbarın ilk anda kendilerine geçmişte yaşanan FETÖ girişimlerini hatırlattığını anlattı.
“MİT Müsteşarı geldi, binbaşının söylediklerinin ne demek olduğunu ve ne anlama geldiğini anlamaya çalıştık. Aklımıza 17-25 Aralık ve 7 Şubat MİT krizi geliyor. O zaman yapamadıklarını acaba şimdi mi yapmaya çalışıyorlar düşüncesi geliyor.”
“Binbaşının duymadığı başka şeyler de olabilir”
Genelkurmay Başkanı Hulusi Akar, karargâhta yapılan değerlendirmenin yalnızca ihbarda geçen helikopterlerle sınırlı kalmadığını belirtti.
“İkinci Başkan, MİT Başkanı, Kara Kuvvetleri Komutanı oturduk durumu değerlendirdik. Yani bu durum ne olabilir, ne olmaz diye. Hakan Bey çeşitli telefon konuşmaları yaptı, görüşmeler yaptı. Bazı yerlerle konuştu, bazılarını ikaz etti. Bizler de istişare sonucunda dedik ki; bu 2-3 helikopter, bu adamın duyduğu bu… Binbaşının belki duymadığı başka şeyler var.”
Bunun üzerine Hakan Fidan’ın yaptığı uyarı, belgeselde canlandırma eşliğinde aktarıldı.
“Komutanım, bu olay daha büyük bir olayın parçası olabilir.”
Fidan da aynı değerlendirmeyi kendi anlatımında şu sözlerle doğruladı:
“Daha büyük bir operasyonun parçası olabilir.”
Askerî uçuşlar durduruldu, tanklara da yasak geldi
Fidan, bu değerlendirme üzerine Genelkurmay Başkanı Hulusi Akar’ın ülke çapında askerî uçuşları durdurma kararı aldığını söyledi.
“İfademden sonra Genelkurmay Başkanımız dedi ki; ‘O zaman biz sizi rahatlatalım.’ İkinci bir emre kadar Türkiye’deki bütün askerî uçuşları yasaklattı. Ankara’daki kolorduya da talimat vererek tank hareketliliği, her türlü kara hareketliliğinin ikinci bir emre kadar durdurulduğunu ifade etti.”
Belgeselde canlandırmada Hulusi Akar’ın şu emri verildi:
“Plan! Türk hava sahasını her türlü askerî uçuşa yasaklıyorum.”
Akar da bu kararın nasıl alındığını şöyle anlattı:
“Bütün hava sahasını kapatalım, kimse inmesin çıkmasın, herhangi bir risk almayalım noktasına geldik. Tabii bu bir anda olmadı. Konuşa konuşa bu noktaya geldik. Bunun emrini Genelkurmay Harekât Merkezi’ne verdik.”
“Darbe planını gece 03.00’ten akşam saatlerine çektiler”
Hakan Fidan, alınan bu tedbirlerin darbecilerin planını değiştirdiğini savundu.
“Tabii daha sonradan öğreniyoruz ki örgüt kabule giriyor, yani olayın deşifre olmuş olabileceğine yönelik ve gece 03.00’te planlanan operasyonu akşam vaktine çekiyorlar.”
Belgeselde Hüseyin Aydın da ihbarın Kara Havacılık Komutanlığı’yla ilgili olduğunu, bunun üzerine komutanlığa denetim heyeti gönderildiğini söyledi.
Kara Havacılık Komutanlığı’na gizli denetim emri
Belgeselde canlandırmada Hulusi Akar’ın Kara Kuvvetleri Komutanı Salih Zeki Çolak’a verdiği talimat da yer aldı.
“Durum bu. Sen süratle buradan Kara Havacılık Komutanlığı’na git. Yanına askerî savcıyı, merkez komutanını, beş kadar adamı ve Kara Kuvvetleri Kurmay Başkanı’nı al. Saat 19.00’dan önce Kara Havacılık Komutanlığı’na ulaş.”
Hakan Fidan ise, ihbarın doğruluğunu yerinde teyit etmek için bu görevlendirmenin yapıldığını belirterek, “Benim gözlerimin önünde Kara Kuvvetleri Komutanı oraya gitti” dedi.
Cumhurbaşkanı’nın koruma ekibiyle kritik telefon
Fidan, hava hareketliliği nedeniyle Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın da bilgilendirilmesi gerektiğini düşündüklerini söyledi.
Cumhurbaşkanlığı Koruma Başkanı Muhsin Köse ise Hakan Fidan’ın kendisini arayarak Cumhurbaşkanı’nın durumunu sorduğunu anlattı.
Fidan görüşmeyi şöyle aktardı:
“Sizin durumunuz nasıl? İyisiniz misiniz? Her şey yolunda mı? Yeterli miktar güvenlikle ilgili aldığınız tedbirler var mı?”
Köse ise şu yanıtı verdiğini söyledi:
“Bütün tedbirlerimizi aldık Sayın Müsteşarım.”
Fidan da bunun üzerine, “Biz bir konu üzerindeyiz. Belki biraz sonra somutlaşınca size döneriz” dediğini anlattı.
“Serseri mayın var, ne olduğunu anlamaya çalışıyoruz”
Muhsin Köse, görüşmede Hakan Fidan’ın kullandığı ve hafızasında kalan ifadeyi ise şu sözlerle aktardı:
“Aynen şu ifadeyi kullandı Hakan Fidan: ‘Serseri mayın var, ne olduğunu anlamaya çalışıyoruz.’ Yani kullandığı ifadeyi ben çok iyi hatırlıyorum o kısmı.”
Fidan da o sırada ihbarın henüz doğrulanmadığını belirterek, “Hâlâ adamın söylediği ifadeler var. Bize gelen ihbarın doğru olup olmadığını tahkik etmek için Kara Kuvvetleri Komutanı görevlendirildi” dedi.
Belgeselde ayrıca Hulusi Akar, Ankara Garnizon Komutanı Metin Gürak’a da Etimesgut başta olmak üzere hiçbir tank, top ve zırhlı aracın kışladan çıkmaması yönünde talimat verdiğini açıkladı.
Yazıyı beğendiysen, patronumuz olur musun?
Evet, çok ciddi bir teklif bu. Patronumuz yok. Sahibimiz kar amacı gütmeyen bir dernek. Bizi okuyorsan, memnunsan ve devam etmesini istiyorsan, artık boş olan patron koltuğuna geçmen lazım.
Serbestiyet; Türkiye'nin gri alanı. Siyah ve beyazlar içinde bu gri alanı korumalıyız. Herkese bir gün gri alanlar lazım olur.