Reuters’ın gördüğü resmi bildirim belgesine göre, Trump yönetimi, Türkiye’ye 700 milyon doların üzerinde değerde onlarca jet motoru satma niyetini Kongre’ye resmen bildirdi. 24 Haziran tarihli ve Çarşamba akşamı geç saatlerde gönderilen bildirimde Dışişleri Bakanlığı, “ABD hükümeti, siyasi, askeri, ekonomik, insan hakları ve silah kontrolü unsurlarını göz önünde bulundurarak bu ürünlerin ihracatına lisans vermeye hazırdır” ifadesini kullandı.
Motorlar KAAN’ı uçuracak
General Electric tarafından üretilen motorlar, Türkiye’nin 2016’da başlattığı ilk yerli savaş uçağı KAAN’a güç verecek. Söz konusu motorlar F110 turbofan tipi; bu motorlar halihazırda Türk Hava Kuvvetleri’nin dünyanın üçüncü büyük F-16 filosunda kullanılıyor ve Türkiye’de TUSAŞ Motor Sanayii (TEI) tarafından lisanslı olarak üretiliyor, ancak ABD ihracat kısıtlamalarına tabi.
Motor meselesi, KAAN programı için kritik öneme sahipti. Türkiye Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Eylül 2025 sonunda New York’ta F110 motor lisansının “Kongre’de takıldığını” ve onay olmadan “KAAN üretiminin başlayamayacağını” söylemişti.
Kongre’den itiraz, ama engel değil
Süreç tamamen pürüzsüz değil. New York Temsilcisi ve Temsilciler Meclisi Dış İlişkiler Komitesi’nin önde gelen Demokrat üyesi Gregory Meeks, gayriresmi inceleme sürecinde itirazlarını dile getirmiş ve pakete onay vermemişti. Meeks açıklamasında, yönetimi satışın iki ülke ilişkilerine ve Türkiye’nin S-400’lere sahip olmasına yönelik etkileri konusunda kendisini “iyi niyetle” bilgilendirmemekle eleştirdi ve “bu ürünler yıllarca teslim edilmeyecek, yönetim ise bilgi ve açıklama taleplerimi defalarca görmezden geldi” dedi. Yine de Kongre’nin muhalefeti büyük silah satışlarını etkileyebilse de, yönetim ilerlemeye karar verdiğinde mutlaka engellemiyor.
S-400 gölgesi ve F-35 sorusu
Anlaşmanın arka planında uzun süredir devam eden gerginlik var. Türkiye’nin 2019’da Rus yapımı S-400 hava savunma sistemlerini satın alması ABD ile ilişkileri bozmuş; Washington yaptırım uygulayıp Türkiye’yi F-35 programından çıkarmıştı. Kongre ayrıca, Ankara S-400’lere sahip olduğu sürece F-35 satışını yasaklayan bir kanun çıkarmıştı.
Motor anlaşması bu sorunu çözmüyor, ancak F-35 kapısını yeniden aralayabilir. Başkan Yardımcısı JD Vance, Türkiye’nin F-35 programına olası dönüşü için yasal gereklilikleri karşılayıp karşılamadığının incelendiğini söyledi. Trump ise gazetecilere “Muhtemelen onları çok mutlu edecek bir şey yapacağım” dedi. Erdoğan için övgülerini sürdüren Trump, “Erdoğan güçlü bir adam. Ondan yapmasını istediğim her şeyi yaptı” ifadelerini kullandı. Satış, Trump’ın önemli bir müttefik olarak gördüğü Erdoğan’a ve gelecek ay Ankara’da yapılacak kritik NATO Zirvesi öncesinde Ankara’ya yönelik önemli bir jest olarak değerlendiriliyor.
Yazıyı beğendiysen, patronumuz olur musun?
Evet, çok ciddi bir teklif bu. Patronumuz yok. Sahibimiz kar amacı gütmeyen bir dernek. Bizi okuyorsan, memnunsan ve devam etmesini istiyorsan, artık boş olan patron koltuğuna geçmen lazım.
Serbestiyet; Türkiye'nin gri alanı. Siyah ve beyazlar içinde bu gri alanı korumalıyız. Herkese bir gün gri alanlar lazım olur.
