ABD ile İran arasındaki savaş, dünyanın en büyük sıvılaştırılmış doğal gaz üreticilerinden Katar’a ağır bir ekonomik darbe vurdu.
Reuters’ın 26 Ağustos’ta yayımladığı verilere göre savaşın başlamasından bu yana geçen altı ayda Katar’ın LNG ihracatı yüzde 96 azaldı. Katar, geçen yıl aynı dönemde 509 LNG kargosu ihraç etmişken bu yıl yalnızca 18 kargo gönderebildi.
Katar’ın sorunu üretim kapasitesinden çok coğrafyası. Ülkenin LNG tesislerinden çıkan tankerlerin dünya pazarlarına ulaşabilmesi için Hürmüz Boğazı’ndan geçmesi gerekiyor. Savaş nedeniyle boğazın kapanması Katar gazını büyük ölçüde ülke içinde mahsur bıraktı. Bu süreçte iki Katar tankerinin de saldırıya uğradığı bildirildi.
Reuters’ın hesaplamasına göre Doha’nın altı ayda kaybettiği gaz satışlarının değeri 24 milyar dolara ulaştı. Bu rakam, 2025 verileri esas alındığında Katar’ın yaklaşık beş aylık gaz gelirine karşılık geliyor. Suudi Arabistan, BAE, Irak ve Kuveyt’in petrol ihracatı da savaştan etkilendi ancak hiçbir Körfez ihracatçısı Katar kadar ağır bir kayıp yaşamadı.
Katar kaybetti, ABD sattı
Katar’ın dünya LNG piyasasından büyük ölçüde çekilmesinin en önemli kazananlarından biri ise ABD oldu.
Savaştan önce Katar, dünyadaki günlük LNG arzının yaklaşık beşte birini tek başına karşılıyordu. Katar LNG’sinin en önemli pazarlarından biri de Asya’ydı.
Hürmüz’ün kapanmasıyla Katar gazının Asya’ya ulaşamaması, ABD LNG üreticilerine bu pazarda daha fazla alan açtı. ABD, geleneksel olarak Katar LNG’sinin büyük bölümünü satın alan Asya ülkelerine ihracatını artırdı. Aynı dönemde yeni Amerikan LNG ihracat terminallerinin devreye girmesiyle ABD’nin toplam LNG ihracatı da geçen yılın üzerine çıktı.
Böylece ABD’nin doğrudan taraf olduğu savaş, Katar’ın en önemli gelir kaynağını neredeyse durdururken Amerikan LNG’sinin Katar’ın boşalttığı pazarlara girmesini hızlandırdı.
Ancak Katar’ın piyasadan çekilmesinin yarattığı açığı ABD tek başına kapatabilmiş değil. Reuters’a göre Avrupa’nın doğal gaz depoları yılın bu dönemi için tarihi düşük seviyelere geriledi. Kışın sert geçmesi halinde Avrupa’da yeni ve sert bir doğal gaz fiyat artışı yaşanması riski bulunuyor.
Altı aylık savaşın enerji bilançosu böylece giderek daha açık hale geliyor: Katar 24 milyar dolarlık satış kaybıyla savaşın en ağır ekonomik darbelerinden birini alırken, ABD hem toplam LNG ihracatını hem de Katar’ın geleneksel Asya pazarındaki satışlarını artırıyor.
Yazıyı beğendiysen, patronumuz olur musun?
Evet, çok ciddi bir teklif bu. Patronumuz yok. Sahibimiz kar amacı gütmeyen bir dernek. Bizi okuyorsan, memnunsan ve devam etmesini istiyorsan, artık boş olan patron koltuğuna geçmen lazım.
Serbestiyet; Türkiye'nin gri alanı. Siyah ve beyazlar içinde bu gri alanı korumalıyız. Herkese bir gün gri alanlar lazım olur.