ARAŞTIRMA | 32 yıl sonra dünyanın her yerinde duvarlar yükseliyor

1989 yılında Berlin Duvarı yıkılıp iki Almanya kutlamalar eşliğinde birleşirken, gelecek ile ilgili ‘sınırlar önemini yitirecek, duvarlar kalkacak, dünya küresel bir köy haline gelecek’ projeksiyonları yapılıyordu. Ama öyle olmadı. 32 yıl sonra dünyanın sınır hatlarında duvarlar yükseliyor. Savaşlar ve göçler başlıca sebep. Afgan göçüne karşı Türkiye-İran sınırına örülen duvar bunun son örneği. Dünyanın yeni duvarlarını araştırdık.

Taliban’ın Afganistan’da ilerlemesiyle Türkiye sınırlarından kaçak olarak giren Afganların sayısının artması üzerine Türkiye,  295 kilometrelik İran sınırına duvar örmeye başladı.

3 metre yüksekliğinde, 2 metre 80 santimetre genişliğinde ve 7 ton ağılığındaki beton bloklarla inşa edilen duvar hızla ilerliyor. İlk hedef 63 kilomterelik kısmı bitirmek. Duvara ek olarak 110 kilometre hendek kazıldı, 76 monoblok ve lego kule inşa edildi, sınır geçişlerinin izleneceği 103 elektro optik kulenin yapım çalışmaları da sürüyor.

Türkiye daha önce Suriye sınırındaki kaçak geçişleri engellemek için sınırına 564 kilometrelik bir duvar örmüştü. Bu duvar dünyanın en uzun üçüncü sınır duvarı.

Bundan sadece 12 yıl önce 2009’da Türkiye-Suriye sınırındaki son bariyerlerle de iki ülkenin Dışişleri Bakanı’nın katıldığı bir törenle kaldırmıştı.

Duvarlar sadece Türkiye sınırında yükselmiyor.

Berlin Duvarı’nın yıkılmasından sonra “duvarsız dünya” beklentilerinin sonunda çok daha fazla duvarı, çiti, dikenli telleri olan bugünkü dünya geldi.

Duvarların en ünlülerinden biri Trump’ın Meksika’dan ABD’ye yasa dışı göçü engellemek için inşa ettiği ve parasını da Meksika hükümetinden istediği sınır duvarı.

3100 kilometrelik ABD-Meksika sınırı boyunca çelik bariyerler, dikenli teller ve beton duvarlardan oluşan sınır seddinin 547 kmlik kısmı inşa edildi. Ama Biden’ın seçilmesinden sonra duvar inşası sözleşmeleri iptal edildi.

Dünyanın bilinen duvarlardan biri İsrail’in Filistinlilerin yaşadığı bölgelerin girişine inşa ettiği duvarlar.

Ama dünyanın başka noktalarında da sınırlarda duvarlar, tel çitler yükseliyor.

Yunanistan

Yunanistan 2012 yılında Suriyeli mültecilerin kontrolsüz göçünü engellemek amacıyla Türkiye sınırına 11 kilometrelik tel çit çekti.

Ekim 2020’de 5 metre yüksekliğinde, 27 kilometrelik çelikten yeni bir hat örmeye başladı. Yunan makamları eski çitin de beton bloklarla güçlendirileceğini açıkladı.

Bulgaristan

Bulgaristan Türkiye sınırına 2013’te 30 kilometre ördüğü dikenli tel hattının uzunluğunu 2016’da 146 kilometreye çıkardı.

Macaristan

Macaristan, 2015 yılında Sırbistan sınırına 4 metre yüksekliğinde, 41 kilometre uzunluğunda jiletli tel ördü. Hemen arkasından Hırvatistan sınırının 120 kilometrelik bölümüne de jiletli tel çekti. 2016’da Sırbistan sınırında yer alan sazlıklardan oluşan Kelebia bölgesine de jiletli tel çekildi.

Makedonya

Makedonya, 2015 ve 2016 yıllarında göçmen hareketliliği artınca Yunanistan sınırının bazı bölümlerine tel örgüler çekti.

Avusturya

Avusturya, Slovenya sınırına 4,5 kilometre uzunluğunda ve 2,2 metre yüksekliğinde çit yerleştirdi. 2016’daartayn Afrikalı göçünü engellemek için İtalya ile olan sınırına da 250 metrelik bir bariyer çekti.

Slovenya

Kasım 2015’te Hırvatistan ile olan sınırına 150 kilometre uzunluğunda ve 2 metre yüksekliğindeki tel örgü inşa etti. Daha sonra kademe kademe eklemelerle çitin uzunluğu 196 kilometreye yükseldi. Geçtiğimiz sene 40 km daha çit çekileceğini duyurdu. Slovenya ile Hırvatistan’ın toplam 670 kilometre sınırı var.

Norveç

2016 ‘da kontrolsüz göçü engellemek için Rusya sınırında 200 metrelik bir bariyer ile eskiden yapılmış bir çiti birleştirdi. Çelik bariyer 200 metre uzunluğunda, 3,5 metre yüksekliğinde.

İspanya

İspanya, 1993 yılında Fas’ta bulunan topraklarından Ceuta kentinin etrafına duvar çekti. İlk hali 8,4 kilometre uzunluğunda, 3 metre yüksekliğinde dikenli tel örgülerden oluşan duvar 2005’te yenilendi. Yüksekliği 6 metreye çıkarken uzunluğu da 11 kilometreyi buldu.

İspanya, Fas sınırında bulunan diğer kenti Melilla’ya da 1998’de duvar inşa etti. Melilla’daki çelik duvar 10 kilometre uzunluğa ve 7 metre yüksekliğe sahip.





Melilla’da duvarın İspanya tarafı. Tenis oynayanlar ve Fas tarafından duvarı aşmaya çalışanlar…

Litvanya-Letonya-Estonya

Estonya ve Letonya 2015’te Rusya sınırlarına çit çekileceğini duyurdular. Letonya 2016’da 2,7 metre yüksekliğinde 92 kilometre uzunluğunda duvarın inşasına başladı.

2017’de Litvanya da Rusya ile 135 kilometrelik sınırına 2,5 metre yüksekliğinde tel çekeceğini duyurdu.

Litvanya Belarus sınırına da çit öreceğini duyurdu. 550 km uzunluğundaki tel duvarın maliyeti 41 milyon avro olarak planlandı.

İngiltere-Fransa

2016’da Fransa’da10 bine yakın mültecinin bulunduğu Calais Kampı ile İngiltere’ye araçlı geçişlerin yapıldığı Calais Limanı arasında yapılan duvar tamamen İngiltere tarafından finanse edildi. Calais’ten İngiltere’ye geçen araçlara gizlice giren sığınmacıları engellemek amacıyla yapılan duvarın uzunluğu 1 kilometre, yüksekliği 4 metre.

Ukrayna

Ukrayna’nın Rusya’nın Kırım’ı işgal etmesinin ardından Rusya sınırına duvar örme kararı aldı. Metal çit üzerine dikenli tellerden sınır duvarının yapımına 2015’te başlandı. Çitin inşası aralıkla durdurularak tamamlanma tarihleri ertelendi. Ukrayna makamlarından en son açıklama 2025 yılında tamamlanacağı yönünde.

Botsvana

Botsvana, 2003’te Zimbabwe sınırına 500 kilometre uzunluğunda elektrikli metal bariyer çekti.

Botsvana hükümeti bariyerin sığırlar arasında şap hastalığının yayılmasını engellemek amacıyla çekildiğini duyururken, Zimbabwe tarafı çit gerçek nedeninin Zimbabwe’den Botsvana’ya yasa dışı geçişleri önlemek olduğunu öne sürüyor.

Botsvana Güney Afrika coğrafyasının zengin ekonomilerinden biri. Zimbabwe ise işsizlik oranları yüzde doksanlarda olan bir Afrika ülkesi. 2000li yıllarda pek çok Zimbabweli yasa dışı yollardan Botsvana’ya göç etmeye çalışmıştı.

Suudi Arabistan

2015’te Irak sınırına duvar örmeye başladı.

Riyad yönetimi, IŞİD’in Irak’ta etkinliğini arttırması üzerine Irak sınırını korumak amacıyla duvar örmeye başladı. 965 km uzunluğundaki duvarı Turaif ve Hafar El Batin kentleri arasında inşasına başlanmıştı.

Suudi Arabistan aynı dönem, 2013’te Yemen sınırına yaptığı çiti 1600 kilometreye çıkaracağını duyurmuştu.

Tunus

Tunus 2015 yılında Libya’dan terör sızmalarını önlemek amacıyla hendek kazmaya ve duvar örmeye başladı. Tunus hükümeti 2016 Şubat’ında Libya sınırı boyunca 200 kilometrelik bir bariyeri tamamladıklarını duyurdu.

Türkmenistan

Türkmenistan 2013 yılında Taliban tehdidine karşı Afganistan sınırına 2 metre yüksekliğe sahip, 745 kilometre uzunluğunda dikenli tel örmeye başladı.

Tayland- Malezya





Tayland ve Malezya Tayland’a yasa dışı göçü, insan ticareti ve diğer kaçakçılık faaliyetlerini engellemek için sınıra duvar yapılması için 2016’da anlaşmaya vardılar. Sınırın bazı yerlerinde halihazırda bulunan çitlerin yanı sıra bu sene 11 kilometrelik duvarın yapımına da başlanması planlanıyor.

Hindistan

Hindistan, 1993 yılında Bangladeş sınırına 3200 kilometre uzunluğunda duvar ördü. Ayrıca Keşmir’de Hindistan-Pakistan sınırında 70’lerden beri duvar var.

Pakistan

Pakistan hükümeti 2019’da İran sınırına 950 kilometre uzunluğunda dikenli tel çekmeye başladı. Planın yaklaşık yarısına ulaşan tel örgünün 2021 sonuna kadar tamamlanacağını duyurdu.

Pakistan, Mart 2017’den itibaren 2600 kilometrelik Afganistan sınırına da çit çekmeye başladı. Afganistan’daki silahlı militanlardan korunmak amacıyla örülen çit büyük oranda tamamlanmış durumda.

Kenya

2015 yılında El Şebab militanlarına karşı Somali sınırına 700 kilometre uzunluğunda kapsamlı ve karmaşık bir tel çekileceğini duyurmuştu. Henüz yalnızca 10 kilometre kadar tel çekilen proje için 35 milyon dolar harcanmasına dair iddialar Kenya parlamentosunda yolsuzluk tartışmalarına konu oldu.

Fas

Fas, Sahra Demokratik Cumhuriyeti devleti kurduğunu ilan eden Polisario Cephesi örgütü ile arasındaki ihtilaflı bölgelerin denetimi altında olan taraflarını kapsayan bir duvar ördü. 1980-1987 yılları arasında aşama aşama yapılan duvarın bazı bölümleri beton bazı bölümleri dikenli tellerden oluşuyor.

Çin-Kuzey Kore

Kuzey Kore’den Çin’e yasadışı göçü engellemek için hem Çin hem Kuzey Kore tarafından sınırın pek çok noktasında çit ve teller bulunuyor.

Önceki İçerik“Dış” korkusu (7) Milliyetçilik üzerine notlar
Sonraki İçerikKonya katliamı sonrası 14 kişi gözaltında