ÖZEL HABER – Çin’de 17 yıl Ülker bayiliği yapan Uygur işadamına 18 yıl hapis

Bisküvi ve çikolata üretiminde Uygur Özerk Bölgesi’ndeki en büyük marka olan İhlas’ın sahibi iş insanı Musa İmam, 2018’den beri kendisinden haber alınamadan tutulduğu kampta 18 yıl hapis cezasına çarptırıldı. İmam’ın 22 yaşındaki oğlu da 8 yıl ceza aldı. Fabrikalarında binlerce kişinin çalıştığı Musa İmam’ın ağabeyi Türk vatandaşı. Aile 2000-2017 yılları arasında 17 yıl Ülker’in Çin bayiliğini yapmıştı. İmam’ın ABD’deki oğlu Çin Büyükelçiliği’ne mektup yazdı: “Ailemizin tamamı işadamıdır ve bırakın siyasete karışmak veya kamu düzenini bozmak bir yana, hiçbir zaman sabıka kaydı olmamıştır.”

Uygur Help organizasyonu kurucusu Abduveli Ayup’un duyurduğu habere göre Çin’e bağlı Uygur Özerk Bölgesi’nin en önemli iş insanlarından Musa İmam, 18 yıl hapis cezasına çarptırıldı. Musa İmam ve oğlu Muzaffer Musa’nın 2018’den beri Çin’in “Yeniden Eğitim Merkezi” dediği kamplarda tutulduğu biliniyordu. Hapis cezasının Mayıs ayının ilk yarısında verildiği öğrenildi. Kısa bir süre önce Musa İmam’ın 22 yaşındaki oğlu Muzaffer Musa da 8 yıl hapis cezasına çarptırılmıştı.  

Musa İmam ve 1991 yılında Türkiye vatandaşlığı alan kardeşi Ruzahun Atuş 2000 yılından beri Çin’de faaliyet gösteren İhlas Gıda Endüstri Şirketi’nin sahipleri. İlk adı İstanbul Marketleri olan İhlas süpermarketler zincirinin Çin’de 500’ün üzerinde şubesi vardı. Fabrikasında yıllık 5 bin ton besin tozu, 2 bin 500 ton bisküvi, 2 bin ton çikolata, bin ton şeker ve bin ton hamur işi üretme kapasitesine sahip şirketin bünyesinde binlerce insan çalışıyor.

Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:a6117dc9-3ba5-40a4-a00a-2fa6d566656a.jpg
İş insanı Musa İmam.

Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:cfc66679-bfdc-4b88-a923-962ed2ba1fb0.jpg
Xinjiang İhlas Endüstriyel Gelişim Şirketi’nin üretim tesisleri.

Ülker’in Çin acentesiydi 

2000-2017 yılları arasında Ülker ve Evyap gibi Türk firmalarının Çin acenteliğini yapan İhlas Gıda, uzun yıllar Çin televizyonlarında Ülker ürünlerinin reklamlarını yayımlattı. İddiaya göre 2015 yılında Çin idaresince Uygur Bölgesi’nde helal damgalı ürünlerin satışına yönelik engellemelerin başlamasıyla yaşanılan sıkıntıların sonunda 2017’de Ülker acentelikleri son buldu. Musa İmam, Çin’de inşaat sektöründe de faaliyet yürütüyordu.

Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:dff5bd11-8703-4482-bfb9-798c791bc324.jpg
İhlas markasının logosu Ülker’in logosunu andırıyor.

Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:38af290e-e2aa-4b8b-ae24-41ef11a07eca.jpg
Yıldız Holding’in patronu Murat Ülker (solda), Musa İmam’ın ağabeyi, TC vatandaşı olan Kudret Hacı (Atuş) ve Musa İmam (sağda).

Fabrikasının kurdelesini Tüzmen kesmişti

Çin’de faaliyet yürüten İhlas Grubu’nun gıda ürünleri üreten İhlas Gıda Sanayi Tesisi’nin açılışında (2008) kurdeleyi dönemin Devlet Bakanı Kürşat Tüzmen kesmişti. Tüzmen fabrikanın açılışında yaptığı konuşmada “İhlas’ın yatırımının Sincan’a, Urumçi’ye, Çin-Türk ilişkilerine hayırlara vesile olmasını diliyorum” demişti.

Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:e9add292-ac92-4f4d-918c-23235816ad06.jpg
Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:ae918501-a609-436e-80cb-1f65ebef8c63.jpg
Açılışta Musa İmam, Tüzmen’in arkasında en sağda.

İş insanı İmam Musa’nın ABD’de yaşayan oğlu Mustafa Musa, 2018’den bu yana haber alamadığı babası ve polis tarafından götürülen kardeşinin durumuyla ilgili Washington’daki Çin Büyükelçiliği’ne bir mektup yazdı. Mektubun çevirisi şöyle:

“Merhaba, benim adım Mustafa Musa ve Sincan Urumçi’denim. 2010’da Amerika Birleşik Devletleri’ne okumaya geldim. Putnam Bilim Akademisi’nde iki yıllık lise eğitimimi tamamladıktan sonra Eastern Connecticut Eyalet Üniversitesi’ne kabul edildim ve burada lisans eğitimi aldım. Mezun olduktan sonra iş ve eğitim nedeniyle Virginia’ya geldim. Hâlâ burada yaşıyorum.

“Babam Musa İmam, (Kimlik numarası: 650102196701086879) 2002 yılında Urumçide Ihlas Industrial Development Co. Ltd.’yi kurdu. Yıllar geçtikçe, Sincan’daki her düzeyde parti liderlerinin ve Endüstri ve Ticaret Federasyonu gibi departmanların rehberliği ve yardımıyla İhlas şirketi, yüksek kaliteli hizmeti, iyi kurumsal imajıyla tüketicilerin güvenini kazandı. 2006 yılında 50 milyon yuan yatırım yaparak modern gıda üretimi ve işleme üssü inşa etti. Fabrika yıllık 5.000 ton besin tozu, 2.500 ton bisküvi, 2.000 ton çikolata, 1.000 ton şeker ve 1.000 ton hamur işi üretme kapasitesine sahip olarak işe başladı. Türkiye Uluslararası Ticaret Bakanı Sayın Tüzmen bizzat açılış törenine gelerek bir açılış konuşması yaptı. Ihlas Industrial Development Co., Ltd yenilikler geliştirirken parti ve hükümetin desteğini unutmamış, topluma karşı sorumluluğunu da unutmamıştır. Bu süreçte 2.000’den fazla işsiz genci işe aldı. Temmuz 2017’de Hotan ve Kaşgar gibi yoksulluk çeken bölgelerde yaşayan 70’ten fazla kişinin istihdam sorununu çözdü. Ayrıca Umut İlköğretim Okulu adında ilk okul kurdu ve okula 3 milyon yuan bağışladı; Atuşun Azak Kasabasına 1 milyon yuan bağışladı. Sincan Üniversitesi öğrencilerine 100.000 yuan’dan fazla bağışta bulundu. Vençuan depreminde depremzedelere 200.000 yuan nakit bağışı ve 500.000 yuan’dan fazla gıda bağışında bulundu. Sonuç olarak, babam Çin’in ekonomik kalkınmasına ve sosyal istikrarına çok katkıda bulundu.

“Babamla Haziran 2018’den beri onunla iletişim kuramıyorum. Ayrıca kardeşim Muzaffer Musa (kimlik numarası: 653021199805050811) ve kuzenim Ekber Ala da (kimlik numarası: 650102197402152674) polis tarafından götürüldü, şu ana dek herhangi bir açıklama yok. Ailemizin tamamı iş insanıdır ve bırakın siyasete karışmak veya kamu düzenini bozmak bir yana, hiçbir zaman sabıka kaydı olmamıştır. Bunun bir yanlış anlama olduğuna inanıyorum ve ayrıca parti ve hükümetin kesinlikle adil bir karar vereceğine inanıyorum.”

Murat Ülker: “Biz Çin’in yanındayız”

Ülker Gıda grubunu da bünyesinde barındıran Yıldız Holding’in Çin ile güçlü ilişkileri bulunuyor. Şirketin bünyesindeki markalardan Godiva’nın Çin’in 20 kentinde 200’den fazla mağazası bulunuyor.

Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:1519850330305.jpg
Ülker grubu Godiva markasıyla Çin’de 200 mağaza işletiyor.

Yıldız Holding Yönetim Kurulu Başkanı Murat Ülker, 29 Mayıs 2019 tarihinde Ankara’da Vatan Partisi’nin düzenlediği ve Vatan Partisi Genel Başkanı Doğu Perinçek ile Çin Ankara Büyükelçisi Deng Li’nin de katıldığı “Üretimde Atılım için Çin-Türkiye İşbirliği” toplantısına katılarak konuşma yapmış, “Dünya Çin’in karşısında ve yanında olanlar saflaşmasına gidiyor. Biz Çin’in yanındayız” ifadeleri basında geniş yer almıştı.

Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:08-muratulker_16_9_1559282280.jpg
Doğu Perinçek ve Çin Büyükelçisi’nin öncülük ettiği toplantıya Murat Ülker, Ethem Sancak gibi iş insanları katılmıştı.

Ülker aynı toplantıda Çin pazarına girişinin Uygur Bölgesi’nden başladığını, “2000’lerin başında biz Uygur tarafına çok ihracat yapar hale geldik. Hatta oradaki binaların tepesinde reklamlarımız dönüyordu” diyerek anlatmıştı.

Toplantıda Çin’de süren yatırımlarından da bahseden Ülker, “Bugün Çin’de 200 adet dükkân işletiyoruz. Dükkânlar bizim, kendimiz açıyoruz, kendimiz işletiyoruz. Binden fazla direkt istihdam kullanıyoruz. Ülker, McVities, Godiva markalı ürünlerimizi Çin’de büyütüp üretmek istiyoruz. İlk evvel ambalajlamayla başlamak istiyoruz ki, bunun için hazırlıklarımız var. Ayrıca yeni bir inisiyatifimiz var, Godiva Cafeler açıyoruz. Bunların Çin’de de çok başarılı olacağını biliyorum” demişti.

Önceki İçerikÇEVİRİ – “Biz olgular görmek istiyoruz, aşk mektupları değil”
Sonraki İçerik“Belki de hayatımda ilk kez gazetecilik yaptım”