İran’da Mahsa eylemleri yayılıyor: Ölü sayısı 17 oldu. İranlı milletvekili: Ahlak polisi ülkeye zarar vermekten başka işe yaramıyor

İran'da Mahsa Amini'nin zorunlu başörtüsü yasalarını uygulayan ahlak polisi tarafından gözaltına alınmasının ardından ölmesiyle ilgili protestolar 80'den fazla kent ve kasabaya yayıldı. Resmi devlet televizyonuna göre protestolarda ölenlerin sayısı 17'ye yükseldi; ölenler arasında üç güvenlik görevlisi de var. Ancak protestolarda ölenlerin sayısının çok daha fazla olduğuna inanılıyor. Güvenlik güçlerinin protestoculara açtığı ateş sonucu hayatını kaybedenlerden birinin 16 yaşındaki bir erkek olduğu açıkland. İranlı milletvekili Celal Raşidi Koçi, ahlak polisinin ülkeye zarar vermekten başka bir işe yaramadığını söyledi.

22 yaşındaki Mahsa Amini Tahran’da başörtüsü denetimi yapan ahlak polisi tarafından gözaltına alındıktan üç gün sonra 14 Eylül’de hayatını kaybetmişti.

Amini’nin gözaltında dövüldüğü ve işkenceye maruz kaldığı, bu nedenle komaya girdiği iddia edildi. Polis ise Amini’nin Tahran’daki ahlak polisinin getirdiği karakolda 13 Eylül’de aniden kalp rahatsızlığı yaşayarak acilen hastaneye kaldırıldığını öne sürdü.

Amini’nin Kürdistan eyaletindeki Sakkız şehrinde hafta sonu gerçekleşen cenazesinde de gösteriler düzenlenmiş ve “Diktatöre ölüm” sloganları atılmıştı.

Gösterilerin altıncı günde 80’den fazla kent ve kasabaya yayıldığı bildiriliyor.

Sosyal medyada da tepkiler dile getirilirken bazı kadınlar protesto için saçlarını kesti.

Yetkililer, Instagram ve WhatsApp’a da erişim engeli getirdi. Son yıllarda diğer sosyal medya platformlarının engellenmesi nedeniyle ülkede bu iki uygulama yoğun bir şekilde kullanılıyordu.

Mahsa Amini’nin babası Emcet Amini, kızının sağlık sorunu olmadığını ve otopsi raporunun kendisine gösterilmediğini söyledi.

BBC Farsça Servisi’ne konuşan baba Amini, kızı gözaltında iken rahatsızlandığında neden hemen hastaneye kaldırılmadığını sorduğunda ise kendisine, ambulansın anahtarını bir süre bulamadıklarının söylendiğini belirtti.

Polis memurlarının yaka kamerasından kaydedilen olayla ilgili görüntüleri görmek istediğinde ise kendisine kameraların pilinin bittiği için kayıt yapılmadığının söylendiğini aktardı.

Muhalif 1500 Tasvir sitesinin yayınladığı videolara göre, Tahran’ın merkezindeki bir caddede bir grup göstericinin ülkenin dini liderine karşı “Ali Hamaney’e ölüm” sloganları attığı duyulurken, başkentin başka bir bölgesinden görüntülerde ise güvenlik güçlerinin protestoculara saldırısı yer alıyor.

Bir başka videoda ise Tahran’daki kadınların başörtüsü zorunluluğuna karşı başörtülerini çıkardıkları görülüyor.

İranlı milletvekili Celal Raşidi Koçi, ahlak polisinin ülkeye zarar vermekten başka bir işe yaramadığını söyledi.

Hangaw İnsan Hakları Örgütü’nün bildirdiğine göre Kürdistan eyaletinin yönetim merkezi Senedec kentinde protestocular üç gündür Hamaney’e karşı benzer sloganlar attı.

Divandere’de ise eylemciler, silah sesleri arasında çevik kuvvet polisine taş atarak karşılık verdi. Pave, Bane, Mahabad ve Reşt’te de gösteriler oldu.

Kürt nüfusun yoğun olduğu Kürdistan, Kirmanşah, İlam ve Batı Azarbaycan eyaletlerinde de Kürt partilerin çağrıları üzerine esnafın birçok şehirde kepenk indirdiği bildirildi.

Tahran Üniversitesi’nde 18 Eylül’de başlayan öğrenci protestoları İsfahan Üniversitesi’ne ve Amirkabir, Allame Tebatebai ve Tarbiat Modares dahil olmak üzere başkentteki diğer birçok üniversiteye yayıldı.

Shahid Beheshti Üniversitesi’ndeki bir toplantıda bazı kız öğrenciler başörtüsü kurallarına meydan okuyarak başörtülerini çıkardı ve din adamlarının yönetimine son verilmesi çağrısı içeren sloganlar attı.

Şark haber kanalı ise bir mobil telefon işleticisinin Mehsa Amini adını “filtrelediğini” duyurdu. Ancak İletişim Bakanlığı bu yönde bir emir verilmediğini açıkladı. (BBC TÜRKÇE)