Anlık fotoğraftan ‘algı’ yı yerli medya da seviyor

Erdoğan’ın NATO zirvesinde Biden ile tokalaşma anında AFP’nin çektiği ve Financial Times’ın birinci sayfasına koyduğu anlık fotoğraf karesi çok tepki çekti. Ama yıllarca başka ülkelerin liderlerinin Erdoğan’la verdikleri anlık fotoğraf kareleri Türkiye medyasında gurur vesilesi olarak kullanıldı, Erdoğan’ın Obama’nın yanağından makas aldığı, Macron’un süt dökmüş kediye döndüğü, Merkel’in hayran hayran Erdoğan’ı izlediği başlıkları atıldı.

Geçen hafta NATO zirvesinde merakla beklenen Erdoğan-Biden zirvesinden manşetlik haber çıkmadı. Zirveyle ilgili en çok tartışılan ise bir fotoğraf karesi oldu.

Kare, zirve sırasında Biden, oturan Erdoğan’ın yanına gelerek pandemi tokalaşması olarak bilinen yumruklu tokalaşma için elini uzattığında AFP tarafından çekilip servis edilmişti. 

Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:resized_00bd6-24d58faewhatsappimage20210614at18.jpg

Karede Erdoğan, Biden’ın elini öpmek için davranmış gibi görünüyordu. Halbuki selam vermek için ayağa kalkmaktaydı.

İlk bakışta yanıltıcı olan bu anlık kare ertesi gün İngiliz Financial Times gazetesinin birinci sayfasında yer aldı.

Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:Ekran Resmi 2021-06-20 08.15.17.png

Fotoğrafın kullanılmasına hem iktidar hem de muhalafetten tepkiler geldi.

Özellikle iktidar sözcüleri ve medyası yapılan “algı operasyonuna” tepki gösterdi.

O tepkilerden bazıları:

Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:5ba11d2a09a24d3e903a7c2abbd3026b.jpg

,

Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:download-4.jpg
Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:erdogan_4243.jpg
Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:105626575-ismail-cesur-tweet.jpg
Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:1200x627-1623752403180.jpg
Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:download-5.jpg

Hatta algı operasyonunu tersine çevirmeye çalışanlar da oldu.

AK Parti Nevşehir Milletvekili Yücel Menekşe, Ahaber yayınında “Aklıselim insan Biden’ın Başkan Erdoğan’ın ayağına geldiğini görür” dedi.

Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:images-1.jpg

Halbuki fotoğraflar üzerinden ‘algı’ oluşturma çabası Türkiye medyasının yabancısı değil.

İşte Türkiye’de medyanın çok sevdiği o anlık fotoğraflardan bazıları….

1- Ecevit’in Clinton fotoğrafı

Başbakan Ecevit’in 1999’da ABD Başkanı Clinton ile Oval Ofis’te çektirdiği fotoğraf yıllarca aleyhinde kullanıldı.

1.88 boyu olan Clinton, 1.73 boyu olan Ecevit’le denk görünebilmek için koltuğa doğru yaslandığını söylemişti ama özellikle AK Parti, bu fotoğraf karesini yıllarca propagandasında kullandı.

Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:manset-4_16_9_1574187243.jpg

Cumhurbaşkanı Erdoğan bir konuşmasında bu fotoğraf için şöyle demişti:

“Ana muhalefetin başındaki adamın geçmişine baktığın zaman, zaten bunlar Amerika’daki liderlerin, afedersin lider poposunu tırabzana dayıyor, o da karşısında el pençe divan duruyor. Bu dönemler geride kaldı, böyle bir Türkiye yok artık. Her yerde karşımızdaki neyse, biz de oyuz. Öyle el pençe duran bir Türkiye yok. Bunu herkes görecek, bilecek, buna göre konuşacak. Eğer siz şahsiyetinizden taviz verir hale geldiğiniz zaman, sizin sırtınızda daha çok boza pişirirler. Dik duruş, bizim için önemli.”

Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:623085_7d525087d25118f04b95f809dec9968b.jpg

Fotoğraf, AK Parti’nin Antalya Elmalı ilçe teşkilatınca seçim afişi olarak kullanılmıştı:

Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:Ekran Resmi 2021-06-20 08.44.03.png
Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:185024-728x410.jpg
Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:zirve_108.jpg

2– Avusturya Başbakanı Erdoğan karşısında el pençe divan durdu mu?

Erdoğan-Biden görüşmesindeki kareyi ‘kirli operasyon’ olarak duyuran Yenişafak; 2014 yılında Erdoğan’ın, Avusturya’nın genç  Dışişleri Bakanı Kurz ile olan görüşmesinden bir kareyi şöyle paylaşmıştı:

Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:download-7.jpg

İktidara yakın haber portalları da kareyi paylaşarak, Erdoğan’ın ‘karizması’ üzerinden haber yapmışlardı.

3- Erdoğan Obama’dan makas mı aldı?

15 Kasım 2015’te Antalya’da gerçekleştirilen G-20 zirvesinin aile fotoğrafı çekimi sırasında Anadolu Ajansı tarafından servis edilen anlık bir fotoğraf karesi çok konuşuldu. Fotoğraf aslında tamamen fotoğrafın çekildiği açıyla ilgili bir göz yanılsamasıydı.

Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:Ekran Resmi 2021-06-20 09.58.05.png

Ertesi gün fotoğraf bütün gazetelerin manşetlerindeydi.

Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:uCIn4iRPv0OeovCk1jvaeA.jpg
Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:OXFwEN0Qpkyzr-3Rx12p0Q.jpg
Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:5M9E4ge_Ckyrkhm6XD9lkQ.jpg
Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:p9XzGzqCnEGQ2BZbcB3l3A.jpg
Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:O4YdmkcSW0eapDEZnQrnBg.jpg

Biden karesine en sert tepkiyi gösteren Yeni Şafak gazetesi bu kareyi sevmişti.

Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:Ekran Resmi 2021-06-20 08.54.22.png
Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:images-2.jpg

Fotoğraf üzerine uzun süre mizah da yapıldı.

Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:images-3.jpg

Konu uluslararası medyaya da yansıyınca, Erdoğan’ın o dönem danışmanlığını yapan Mustafa Varank, görselin kamera açısından kaynaklandığını açıklayarak o anların videosunu paylaştı.

Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:PrKJzvmVUkq3bxqbAh8flg.jpg

4- İbrahin Kalın, Bolton’u bir köşeye çekip haddini bildirdi mi?

2019’da Beştepe’deCumhurbaşkanlığı Sözcüsü İbrahim Kalın ile ABD Ulusal Güvenlik Danışmanı John Bolton arasındaki görüşmenin fotoğrafı da iktidar medyasının çok hoşuna gitmişti.

Kare Cumhurbaşkanlığı üzerinden AA tarafından servis edildi.

Aslında herhangi anlamı olmayan yine anlık bir kareydi.

Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:1036987129_0_45_1200_720_1200x0_80_0_1_fe8af6aaba773d7379a324f84872537c.jpg

Karenin hemen devamında iki isim samimi bir biçimde tokalaşmıştı

Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:download-9.jpg

Ama bu fotoğraf karesi üzerine de çok sayıda kahramanlık hikayeleri yazıldı.

Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:download-8.jpg
Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:Ekran Resmi 2021-06-20 09.05.38.png

5- Macron Erdoğan karşısında kedi gibi mi oldu?

2019 yılında Japonya’nın Osaka şehrinde düzenlenen G-20 zirvesinde Cumhurbaşkanı Erdoğan ile Fransa Cumhurbaşkanı Macron arasındaki anlık bir fotoğraf karesi de iktidar medyasının ‘gurur kaynağı’ na dönüşmüştü.

Anadolu Ajansı’nın servis ettiği fotoğraf karelerinden birinde Erdoğan’ın eli Macron’un omuzunda görünüyordu.

Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:macron_4789.jpg

Aslında Macron’un eli de Erdoğan’ın kolundaydı.

Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:macron_5278.jpg

Anadolu Ajansı’nın servis ettiği fotoğraf ertesi gün yine gazetelerin birinci sayfalarındaydı.

Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:Ekran Resmi 2021-06-20 09.22.49.png
Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:Ekran Resmi 2021-06-20 09.23.26.png
Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:Ekran Resmi 2021-06-20 09.23.52.png
Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:Ekran Resmi 2021-06-20 09.20.56.png
Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:D-LQIX3XkAADC6O.jpg

Fotoğraf karesini son olarak geçen yıl Macron’la yaşanan kriz sırasında  Cumhurbaşkanlığı sözcüsü İbrahim Kalın yeniden kullandı.

6- Merkel Erdoğan’a hayran hayran baktı mı?

Türk medyasının anlık fotoğraf haberlerinin en çok mağduru olan lider görev süresi Eylül’de dolacak Alman Başbakanı Merkel oldu. Merkel’in her pozundan anlamlar çıkarılıp haber yapıldı.

Macintosh HD:Users:yildirayogur:Desktop:Ekran Resmi 2021-06-20 09.41.15.png
Önceki İçerikŞimdi ne olacak?
Sonraki İçerik“Bu tarafın hassasiyet duyduğu mesele yakar mı, yıkar mı, konuşur mu?”